“Oorlogsverslaggever Arnold Karkens maakt gehakt van Officier in Afghanistan,” zegt Wereld in Oorlog in haar vier-sterren recensie van Officier in Afghanistan. Om te vervolgen: “Zijn kritiek kwam overigens zonder dat hij het boek ook maar had gelezen. Dat is nogal kortzichtig, want verwijten dat de schrijfster partijdig zou zijn, blijken geheel onterecht.”

In eerste instantie dacht ik tijdens de Twitter conversatie waar Wereld in Oorlog aan refereert nog dat Karskens wellicht geïrriteerd was over de beschrijving* van een niet nader genoemde onafhankelijke journalist in mijn boek. Maar dat leek het niet te zijn, het zit dieper. Karskens gaat ervan uit dat een boek van een militair een “propaganda brochure” (06:00 AM – 02 Jul 12) is. Hij wil Officier in Afghanistan dan ook niet lezen: “ik lees liever de echte waarheid” (05:13 AM – 03 Jul 12).

Een interessante stellingname: dat boeken die door militairen zijn geschreven per definitie niet de waarheid beschrijven. Zouden militaire schrijvers dat ook vinden? Dat is een vraag waar ik met mijn proefschriftonderzoek direct antwoord op kan geven. Internationaal gezien geeft 60% van de militaire auteurs in hun voorwoord aan te vinden dat ze de waarheid vertellen. Voor sommigen is dat ‘de’ waarheid (in de bovenstaande grafiek aangeduid met ‘objectief’), anderen vinden dat ze ‘hun’ waarheid vertellen (‘subjectief’ in de grafiek).

Anthony Shaffer, de schrijver van Operation Dark Heart schrijft bijvoorbeeld:

This book is based on my recollections […].  I also drew on a journal that I kept at the time. While memory is never 100 percent accurate, I’ve done my best, with the help of others, to tell the story truthfully. (blz xi)

Conclusie: Militaire auteurs vinden het belangrijk om te laten weten dat zij vinden dat ze de waarheid beschrijven, zelfs als sommige journalisten dat a priori afwijzen.

 

*Het stukje over de niet nader genoemde onafhankelijke journalist:

Ik word uit deze netelige situatie gered door een kleine man met een baard van twee dagen, die een glimlach om zijn mond heeft, maar wiens ogen niet meelachen.

‘Klopt het dat u het hoofd luchttransportplanning van de navo bent?’ vraagt hij.

‘Correct,’ zeg ik.

Hij stelt zich voor, zowel aan mij als aan de ambassadeur en concentreert zich dan direct weer op mij.

‘Ik ben als onafhankelijk journalist hier in het gebied en ik zou graag naar Tarin Kowt, de toekomstige Nederlandse basis in Uruzgan gaan. Kunt u mij misschien op een vlucht plaatsen?’

Ik moet op mijn tong bijten om de vraag binnen te houden of zijn onafhankelijkheid niet geschaad wordt door gebruik te maken van de transportdiensten van militairen. Geïnspireerd door de diplomatieke omgeving en mijn eerdere fuck-up doe ik dat niet en ik ben trots op mezelf. Diplomaat is tenslotte een van de vele rollen die een hedendaagse militair feilloos moet kunnen vervullen, naast die van ontwikkelingswerker, bestuurder-manager en militair uiteraard. De 3D-aanpak wordt dat genoemd, ook wel bekend als de ‘Dutch Approach’: Defense, Diplomacy, Development.

‘Helaas, de navo voert op dit moment nog geen vluchten op stage four locaties als Uruzgan uit, maar wellicht vliegt Nederland al wel op Uruzgan.’ Ik wijs naar een van de officieren met wie ik ben aangekomen. ‘De Nederlandse chef staf, die dame daar, kan u daar meer over vertellen.’

Als een zoef-de-haas is hij onmiddellijk weer weg. Zelfs een dankjewel kan er niet van af.

(Officier in Afghanistan, blz 168-169)

 

2 Responses to Oorlogsverslaggever maakt gehakt van Officier in Afghanistan

  • Laurens Lammers says:

    Ik ga je boek lezen. En trek je maar niets aan van Karskens. Sinds bekend werd dat Karskens er niet vies van is om een oorlogssituatie in scene te zetten (en in reportages te doen alsof de kogels hem rond de oren vliegen) kun je die niet meer serieus nemen. Zijn stukjes zijn eveneens propaganda, namelijk voor zijn eigen grote ego.

    • Esmeralda Kleinreesink says:

      Ik hoop dat je Officier in Afghanistan leuk vindt!
      Ach, aantrekken suggereert dat ik er boos over zou zijn en dat is niet het geval. Eerder erg verbaasd dat DE onafhankelijke oorlogsjournalist van Nederland er kennelijk van uitgaat dat er zoiets is als ‘de waarheid’ en dat militairen per definitie die niet kunnen vertellen. Dat lijkt me een lastig uitgangspunt voor iemand die echt onafhankelijk wil zijn.

Bestel een gesigneerd exemplaar
Archief
Categorieën